30 Styczeń 2023 19:54
Nawigacja
Artykuły » GRABOWIEC » 70. ROCZNICA WYSIEDLENIA GRABOWCA I OKOLIC
70. ROCZNICA WYSIEDLENIA GRABOWCA I OKOLIC

21 stycznia br minęła 70 rocznica rozpoczęcia przez niemieckiego okupanta akcji wysiedleńczej w gminie Grabowiec.
Główną przyczyną wysiedleń mieszkańców tej gminy, jak i całej Zamojszczyzny był zamiar stworzenia na tym obszarze pierwszego na Wschodzie niemieckiego obszaru osiedleńczego.


Zarządzenie w tej sprawie wydał Heinrich Himmler latem 1941r. podczas swojej wizyty w Zamościu. Zadanie to powierzył wyższemu dowódcy SS i policji w Generalnym Gubernatorstwie F. W. Krügerowi. Bezpośrednie kierownictwo nad akcją wysiedleńczą Zamojszczyzny objął H. Krumey.

W listopadzie 1942r. rozpoczęły się pierwsze wysiedlenia mieszkańców gminy Skierbieszów.

  13 stycznia 1943r. w powiecie hrubieszowskim rozpoczęła się akcja "Ukraineraktion", mającą na celu wysiedlenie z tego terenu Polaków i nasiedlenie tam Ukraińców z powiatu zamojskiego.

   W gminie Grabowiec akcję wysiedleńczą rozpoczęto 21 stycznia 1943r., od wysiedlenia mieszkańców Skibic i Szystowic, a zakończono 19 lutego wysiedleniem Grabowca i Góry Grabowiec.

   Mieszkańcy, wyrywani wczesnym rankiem ze snu przez Niemców i Ukraińców, w pośpiechu zabierali żywność i najpotrzebniejsze przedmioty, udając się następnie na wyznaczony plac. Rzadko kiedy odbywało się to spokojnie, bez przemocy, popychania, bicia kolbami karabinów i szczucia psami.


   Ludzie nie znając swojego losu, oczekiwali po kilka godzin w mroźnej pogodzie na transport do obozu przejściowego w Zamościu. "Za drutami" następował kolejny etap gehenny, segregacja, podział na grupy; przydatnych do pracy oraz skazanych na śmierć w obozach koncentracyjnych.

    Tragiczny los spotkał dzieci do lat 14, które zostały brutalnie zabrane rodzicom i wysłane transportem kolejowym w okolice Warszawy do tzw. "wsi rentowych".

Z gminy Grabowiec wysiedlono mieszkańców: Skibic, Szystowic, Grabowczyka, Dańczypola, Henrykówki, Bronisławki, Skomoroch Małych, Skomoroch Dużych, Żurawlowa, Szczelatyna, Grabowaca i Góry Grabowiec.

       Niekiedy przed wysiedleniami ostrzegali miejscowych żołnierze Armii Krajowej. Ludzie opuszczali domy, zanim w ich wioskach zjawiały się niemiecko-ukraińskie oddziały żołnierzy. Mieszkańcy ci znaleźli schronienie i opiekę w sąsiednim powiecie chełmskim (Kukawce, Olszance, Majdanie Nowym), gdzie przybywali do lata 1943r.

     Według ustaleń Z. Klukowskiego z terenu gminy Grabowiec wysiedlono 6129 osób (w tym 2351 mężczyzn, 2579 kobiet i 1199 dzieci), w czasie akcji śmierć poniosło 52 osób. Wiele Polaków, chcąc uniknąć wysiedlenia, znalazło schronienie w lesie, młodzi mężczyźni trafili do AK.   Domy w opustoszałych wsiach zajęło około 3500 Ukraińców z powiatu zamojskiego, głównie z Zawady i Złojca.

    Hitlerowcom nie udało się stworzyć okręgu niemieckiego, głównie dzięki oddziałom AK, które nękały Niemców akcjami odwetowymi, prowadząc z nimi otwartą walkę. Jedną z pierwszych, była akcja przeprowadzona przez oddziały AK 25 stycznia 1943r., na nasiedloną wieś Cieszyn.

 

Obchody z okazji 70 rocznicy wysiedlenia Skierbieszowa >> 

Beata Kozaczyńska - Losy dzieci z zamojszczyzny wysiedlonych do powiatu siedleckiego - Wysiedlenie mieszkańców Zamojszczyzny do obozu przejściowego w Zamościu >>

ZAMOJSZCZYZNA  W OKRESIE OKUPACJI HITLEROWSKIEJ
(RELACJE WYSIEDLONYCH I PARTYZANTÓW)  >>


Wacław Jaroszyński - Siedem wieków Grabowca
Rozdział VIII. GRABOWIEC W LATACH II WOJNY I OKUPACJI (1939—1944) >>

 

Adolf Boczkowski. Niepublikowane wspomnienia z lat okupacji niemieckiej - pacyfikacji Zamojszczyzny. >>

Broszura przygotowana dla upamiętnienia 70-rocznicy wysiedleń >> plik pdf 667 KB

 


Aktualnie online
· Gości online: 3

· Użytkowników online: 0

· Łącznie użytkowników: 22
· Najnowszy użytkownik: doterlepu1976
TPG - ORGANIZACYJNE
CELE TOWARZYSTWA
ZARZĄD
STATUT
DOKUMENTY TPG
KORESPONDENCJA
WYDARZENIA

GAZ ŁUPKOWY
WYSTAWY
KONKURSY
DOŻYNKI GMINNE
ZJAZDY ABSOLWENTÓW LO
WYDARZENIA 2005
WYDARZENIA 2006
WYDARZENIA 2007
WYDARZENIA 2008
WYDARZENIA 2009
WYDARZENIA 2011
WYDARZENIA 2014


 

GRABOWIEC
WZMIANKI HISTORYCZNE
JUBILEUSZE I ROCZNICE
IZBA PAMIĘCI
TWÓRCA LUDOWY
NOCLEGI
STOWRZYSZENIE ABSOLW. LO
GRABOWIEC Z LOTU PTAKA
SKOROWIDZE AKT METRYKALNYCH
ROZKŁAD JAZDY BUS..
RESTAURACJA 'AMELIA'

Z ARCHIWUM KLISZ FOTOGRAFICZNYCH

GMINA GRABOWIEC
MAPA GMINY
PLANY ROZWOJU GMINY
STRATEGIA ROZWOJU GMINY
W MEDIACH O GMINIE
PARAFIA GRABOWIEC
PARAFIA TUCZĘPY
WSPOMNIENIA
HONOROWY OBYWATEL
ZASŁUŻONY OBYWATEL
KOŁO PSZCZELARZY
CMENTARZE
REZERWATY I PARKI
FOTO-GALERIA
FOTOREPORTAŻ
LUDZIE Z PASJĄ
FOTKI TADEUSZA KĄKOLA

GRABOWIEC W INTERNECIE

WSPÓŁDZIAŁAMY

Wygenerowano w sekund: 0.02 trulib.blogspot.com